Een nieuw ledenrecord van Forum. Waar blijft de controle?
Lidewij de Vos staat in een bus. Achter haar zitten wat mensen, waaronder Tweede Kamerlid Ralf Dekker. Ze heeft een boodschap: Forum heeft nu 80.000 leden. Dat is goed nieuws, want de partij is daarmee groter dan ooit. Wist u trouwens dat door de fusie van GroenLinks en PvdA Forum niet meer de grootste ledenpartij is? Daar moet iets aan gedaan worden dus als u nou sympathie heeft voor FvD of u heeft nog vrienden of kennissen die nog geen lid zijn, spoor ze dan aan om zich in te schrijven.
Je kunt je afvragen of het belangrijk is de grootste ledenpartij van Nederland te zijn, maar het bekt natuurlijk lekker. We zouden een lange discussie kunnen hebben hoeveel leden Pro heeft en hoeveel FvD er dus moet hebben om weer op één te staan, maar we weten het voorlopig niet. Door de dubbelleden van GroenLinks en PvdA weet niemand hoe groot Pro echt is. Dat maakt voor FvD natuurlijk niet uit: ze gaan gewoon door met campagne voeren totdat ze er ruim boven zitten.
Als 100.000 leden niet genoeg is, mikt FvD op 110.000 leden en bij twijfel nog meer. Trouwens: als dat aantal bereikt is, is er geen reden niet te proberen nog een paar stapjes verder te gaan. Dan doe je nog een eindejaarsactie of, zoals deze zomer, een ledentour ‘van de randstad tot Friesland’, waarbij De Vos bij leden kopjes koffie drinkt om naar ‘inspirerende en roerende verhalen’ te luisteren. De sky is de limit en onthoud: meer leden is meer subsidie.
Ongeloofwaardig
De grote vraag is: hoe geloofwaardig zijn de cijfers die Forum al jaren de wereld inslingert? Het antwoord is dat geen enkele instantie direct controleert of wat De Vos op Instagram zegt klopt. Natuurlijk: over een tijdje worden de ledenaantallen wel formeel gecontroleerd, maar die controle is zacht uitgedrukt gebrekkig. Even afpellen dan maar. Er is één reden om de enorme aanwas bij Forum te geloven en minstens twee om te denken dat er iets niet klopt.
Vriend en vijand moeten toegeven dat van de zes fracties op de uiterste rechterflank Forum de beste campagnepartij is. Of beter gezegd: het is eigenlijk de enige partij die überhaupt actief is: BBB voert geen campagne, Gidi Markuszower is in geen velden of wegen te bekennen, Mona Keijzer houdt het bij wat televisieoptredens en JA21 is met vakantie. Alleen Geert Wilders zien we nog weleens, maar dan moet er al ergens een asielprotest zijn. En van de PVV kun je geen lid worden.
Niet zo gek dat FvD het aardig doet in de peilingen, maar dat betekent nog niet dat mensen er lid van worden. Zo heeft Nederland geen traditie waarbij kiezers zich massaal bij partijen aanmelden, ook niet als velen boos zijn of iets in die geest. Kijk de cijfers van BBB uit 2023 er maar op na: ook toen stonden er geen tienduizenden mensen te trappelen om lid te worden. Het is niet erg geloofwaardig dat FvD daar een grote uitzondering op zou zijn, een zomertour met De Vos of niet.
Slecht voorstelbaar
Er is een tweede reden voor twijfel. Forum komt in het nieuws met extreemrechtse kandidaat-raadsleden, een extremistische conferentie in Portugal, een kerstgala van JFvD waar rechtsextremisten rondlopen en een alarmende documentaire van Powned. Het is slecht voorstelbaar dat extreemrechts in Nederland altijd marginaal was en dat nu opeens zoveel mensen zich aangetrokken voelen en zich zelfs willen organiseren. Waarom heeft niemand deze onderstroom eerder opgemerkt, vraag je je af.
De formele controle op de ledencijfers – zie deze analyse van ruim een jaar gelden – is een papieren tijger. Iedereen die bij machte is om iets over de ledenaantallen te zeggen verwijst uiteindelijk naar een accountantscontrole. Het staat niet vast dat die controle is gebaseerd op daadwerkelijk onderzoek naar het aantal leden in de FvD-administratie. De controle kan namelijk ook betrekking hebben op de wijze waarop de administratie wordt gevoerd, wat iets totaal anders is. En dat is helemaal volgens de regels.
Als Forum een ledenmagneet is, ontstaat er een opeenhoping van subsidie. Het creëert allerlei mogelijkheden om de organisatie groter en sterker te maken en daar hangen dan weer verdienmodellen aan van maaltijdboxen tot boeken en scholen. Nu kun je zeggen: als Thierry Baudet van dat geld naar de Costa Brava op vakantie gaat is er niet zoveel aan de hand. Klopt, maar je kunt er ook een hele grote campagnemachine mee bouwen. Dat doet FvD al.
Beweringen
Er worden de laatste jaren continu beweringen over de ledenaantallen van FvD de wereld ingeslingerd en we weten niet zeker of ze kloppen. Misschien hebben critici het mis: wellicht is er echt een enorm contingent extreemrechts dat nooit eerder is aangeboord. Het politieke midden is naar rechts verschoven en zo komen meer dan ooit mensen bij extreemrechts uit. Of kersverse Forum-leden hebben niet door waar ze aan meewerken en begrijpen niet dat Forum geen normale partij is, dat kan ook.
Hoe het ook zit, er is alle reden dit te willen controleren. Het gebeurt niet. We hebben nu simpelweg Kamerleden nodig die de ballen hebben om hun mond open te trekken en regels aan te passen. De voortekenen zijn slecht: onlangs wilde D66-Kamerlid Ilana Rooderkerk een debat over FvD’s Renaissanceschool die binnenkort opent in Almere. Iedereen kan zien dat die school een slecht idee is, maar er komt niet eens een debat over, laat staan een aanpassing van de wet.
Iets zegt me dat het bij de controle op de ledenaantallen niet anders zal gaan.
Abonneer je hier op mijn nieuwsbrief en ontvang elk nieuw artikel via e-mail.
Waardeer dit artikel!
Als je dit artikel waardeert en je waardering wilt laten blijken met een kleine bijdrage: dat kan!
Zo help je onafhankelijke journalistiek in stand houden.