GroenLinks-leden weten: misschien gaat Pro toch voor de sociaaldemocraten
Een beetje vreemd is het wel: het is hoog zomer, half Nederland is met vakantie en de meeste mensen zijn nu totaal niet met politiek bezig. Prima natuurlijk, maar Pro-leden moeten in september beslissen over de aansluiting van hun partij bij een Europese familie. Deze beslissing is zo belangrijk dat je zou denken dat er ruim de tijd wordt genomen voor intern debat, zodat leden hun keuze goed kunnen doordenken. Maar nee: er gebeurt nauwelijks iets en binnen twee maanden wordt er al gestemd.
De fusiepartij van PvdA en GroenLinks heeft inmiddels fracties in het land, voert campagne, bereidt verkiezingen voor, richt nevenorganisaties op en kiest in het najaar een voorzitter, maar heeft nooit gekozen voor een politieke stroming. Dat kunnen er twee zijn: sociaaldemocratisch of groen. We herkennen hier natuurlijk de stromingen waar de twee voormalige partijen zich toe rekenden. Nu Pro één organisatie wordt, moet er gekozen worden. Een langere uitleg van deze kwestie vind je hier.
Vooralsnog zijn er geen grote debatten. Er was onlangs alleen een online informatiesessie met een technisch karakter. Over de inhoudelijke verschillen tussen de twee partijfamilies ging het toen helemaal niet. Nu hebben leden een website gemaakt om uit te leggen waarom Pro voor de Groenen moet kiezen, de partijfamilie van GroenLinks. Het lijkt er vooralsnog op dat de voorstanders voor aansluiting bij de sociaaldemocraten geen website hebben gemaakt. Of die komt er nog, dat kan ook.
Een ledeninitiatief
Als we kijken naar het Instagram-account van dit ledeninitiatief, is men er eigenlijk al een jaar mee bezig. Allerlei leden hebben afgelopen jaar om een start van deze discussie gevraagd, maar nul op rekest gekregen. Nu moet de discussie in een vloek en een zucht worden afgerond. Het eerste probleem van het ledeninitiatief is meteen duidelijk: zowel op de website als op Instagram zie je niet wie erachter zitten. Dat maakt nogal uit voor hoe het zal worden ontvangen. Benieuwd of er publieke steunbetuigingen komen.
De keuze tussen de Groenen (in het Europees Parlement Greens/EFA, met o.a. GroenLinks) en de sociaaldemocratische PES (in Brussel S&D, met o.a. de PvdA) is gemakkelijk uit te leggen. S&D is de een na grootste fractie en bevindt zich dus in het hart van de Europese besluitvorming. De groene fractie is linkser, progressiever en duurzamer en is alleen nodig als de twee grote fracties – christendemocraten en sociaaldemocraten – besluiten ‘over links’ te gaan. De Groenen is in kwantitatieve zin relatief klein.
Zie hier een herhaling van de verschillen tussen PvdA en GroenLinks: de sociaaldemocratische S&D zoekt het compromis, is gematigder en minder principieel. De groene fractie is dat laatste juist wel en zal zich niet snel voor compromissen lenen die te weinig groene dan wel progressieve vooruitgang opleveren. Een ander verschil lijkt ook al op PvdA en GroenLinks: S&D is een grotere, bredere fractie met meer interne verschillen dan de groenen, waar men het onderling veel vaker met elkaar eens is.
Verschillen
Even de website van ‘Pro Groen’ afpellen. Hier staat precies wat ik hierboven al schreef: bij S&D zitten allemaal partijen en politici waarmee Pro liever niet gezien wil worden, bij de Groenen is daar geen sprake van. De Groenen steunen ook allerlei rare compromisvoorstellen niet, S&D wel. Ergo: Pro past het beste bij de Groenen. Je zou nu kunnen zeggen dat het wel duidelijk is wat Pro-leden moeten doen, maar daarmee staat nog lang niet vast dat dat ook de keuze wordt. Drie redenen.
Ten eerste is de vraag of Pro een machtspartij wil zijn of niet. Uit alles blijkt dat GroenLinks en PvdA zijn gefuseerd om meer invloed uit te oefenen dan ze afzonderlijk konden. Een keuze voor een centrumlinkse partijfamilie ligt daarbij voor de hand, want dan zit Pro het vaakst aan tafel. Het feit dat S&D de een na grootste fractie in Brussel is, past daarbij. Een keuze voor de Groenen is principiëler, maar maakt de kans dat Pro veel politieke invloed heeft kleiner. Dat was niet de bedoeling van de fusie.
De tweede reden gaat eveneens over politieke invloed. Juist omdat Pro goed bij de Groenen past, is er reden bij S&D aan te sluiten. Bij de Groenen zal Pro weinig inhoudelijke meningsverschillen hebben met de rest van de Europese fractie, maar door juist bij de sociaaldemocraten te gaan kan men die machtige fractie duwen in de richting van duurzamer en klimaatvriendelijker beleid. De groene fractie is daar sowieso al voor. Het meeste invloed kan Pro dus juist bij S&D hebben.
Personen
De derde reden gaat over personen. Dit is naar voor de mensen waar het om gaat en dus is het maar de vraag of hier ooit een open gesprek over gaat komen. De kans is groot dat na de keuze voor de Europese partijfamilie een paar Europarlementariërs van fractie moeten wisselen en daarmee invloed kwijtraken. Er is weliswaar ook een mogelijkheid dat die verhuizing kan wachten tot 2029, maar ook dan kan de positie van de te verhuizen Europarlementariërs nu al onder druk komen te staan.
Dit roept de vraag op welke Europarlementariërs van Pro het belangrijkst zijn en welke je sowieso niet in de wielen wilt rijden. Moeten vier GroenLinks’ers of vier PvdA’ers worden geofferd? Probleem voor de mensen van GroenLinks: door het vertrek van Bas Eickhout heeft men maar drie Europarlementariërs die echt last hebben van een eventuele overstap. De vierde GroenLinks-Europarlementariër Ufuk Kâhya is nieuw en moet sowieso vanaf het nulpunt beginnen. Het maakt weinig uit in welke fractie hij dat gaat doen.
Na Eickhouts vertrek is Mohammed Chahim de Europese voorman van Pro geworden. Hij is tevens vice-voorzitter van S&D. De vraag is: zouden de leden van Pro hem in de wielen durven rijden door te zeggen: lever jij je invloedrijke post maar in en ga maar lekker naar de Groenen? Dat lijkt wel heel onwaarschijnlijk. Vervelend voor Kim van Sparrentak, Tineke Strik en Catherina Vieira, maar de keus kan heel goed op S&D vallen. Of de website van de voormalige GroenLinks-leden daar iets aan kan veranderen is maar de vraag.
Abonneer je hier op mijn nieuwsbrief en ontvang elk nieuw artikel via e-mail.
Waardeer dit artikel!
Als je dit artikel waardeert en je waardering wilt laten blijken met een kleine bijdrage: dat kan!
Zo help je onafhankelijke journalistiek in stand houden.
Beeld: logo van Pro Groen (website Pro Groen, bewerkt).