Of BVNL ooit een serieuze landelijke partij is geweest, is eigenlijk niet duidelijk. De in 2022 opgerichte afsplitsing van FvD onder leiding van Wybren van Haga deed in ieder geval een tijdje zijn best serieus te lijken. In 2023 deed de partij mee in alle provincies en een jaar later aan de Europese verkiezingen. Eigenlijk was toen al duidelijk dat het niets meer ging worden: na nul zetels in 2023, bestond de Europese campagne uit één avond in Haarlem, die hooguit tot doel leek te hebben dat BVNL van oude merchandise kon afkomen.

Je vraagt je af wat mensen bezielt die zich twee jaar later voor BVNL kandideren. Na vele nederlagen en afsplitsingen deed Van Haga deze week toch weer mee in zo’n twintig gemeenten. Vaagheid troef: meerdere deelnames vonden plaats onder net iets andere namen. Het is een veeg teken dat het label BVNL geen stemmentrekker is. Toch is er net als in 2022 goed nieuws: in een paar gemeenten heeft Van Haga een of meerdere zetels behaald. Grootste succesnummer: Zaltbommel.

Uitslagen in BVNL-gemeenten in 2026, inclusief de score van BVNL in die gemeenten in 2022.

Het is moeilijk BVNL niet een enorm rommeltje te vinden. De gemeenten lijken totaal willekeurig gekozen, soms doet de partij voor het eerst mee en soms op het laatste moment zoals in Middelburg en Roosendaal. De partij haalt het nieuws omdat de afdeling Goes het partijprogramma door ChatGPT heeft laten schrijven. In de helft van de gemeenten blijft de teller op nul staan, wat laat zien dat successen alles met de lokale kandidaten te maken hebben en niets met de landelijke partij.

Uitstel van executie 

Kijk naar de uitslagen en je ziet waar BVNL het goed doet. Dat is in ieder geval niet in gemeenten waar Forum of de PVV deelnamen: in Terneuzen wint Wilders en staat de BVNL-teller op nul. Elders is het vaak FvD die er met de zetels vandoor gaat. Maar zelfs afwezigheid van deze partijen garandeert niets: ook in Veere staat de teller toch op nul. In Hulst, waar Forum dit jaar niet meer meedeed, eveneens. De vraag is dan: moet Van Haga hoop putten uit die paar gemeenten waar het wel lukte? 

Helpt Van Haga deze lokale kandidaten door ze mee te laten doen onder de BVNL-vlag, of helpen deze kandidaten Van Haga door BVNL weer een sprankje hoop te geven? Sommige kandidaten denken misschien het eerste, maar het is vooral dat laatste, aangezien de partij helemaal geen centrale organisatie heeft, geen landelijke campagne, geen budget en inmiddels ook geen landelijk leider. Tenminste, dat zegt Van Haga zelf, terwijl hij alle nieuwsbrieven van de partij domineert. BVNL blijft in leven voor de volgende Kamerverkiezingen, zo lijkt het. 

Wie is afhankelijk van wie? De fracties in Zaltbommel, Voorne aan Zee, Beek en Horst aan de Maas hebben Van Haga helemaal niet nodig. De enige verklaring dat ze nog onder deze vlag opereren is omdat veel politici schromen om een eigen lokale partij op te richten, niet goed weten hoe ze dat moeten doen en zich dan maar aanmelden bij een ‘landelijke partij’ of daar vanwege persoonlijke banden te lang blijven hangen. Dat hoeft Van Haga geen hoop te geven: de nieuwe fracties hebben nu vier jaar om alsnog die eigen partij op poten te zetten.

Ze gaan dat ongetwijfeld allemaal doen. De enige vraag die resteert is waar de overtollige mokken naartoe moeten. 

Beeld: doos met overtollige BVNL-mokken, mei 2024. Foto: Chris Aalberts. 

Waardeer dit artikel!

Als je dit artikel waardeert en je waardering wilt laten blijken met een kleine bijdrage: dat kan!
Zo help je onafhankelijke journalistiek in stand houden.