Voor FvD’ers is de politiek vaak een grote teleurstelling

Langzaam wordt duidelijker hoe Forum de deelname aan de gemeenteraadsverkiezingen heeft aangepakt, plus wat dat betekent voor de fracties die FvD vanaf eind maart in den lande heeft. De afgelopen maanden ging Thierry Baudet het land in om aspirant-raadsleden te vinden. Soms hield hij meerdere bijeenkomsten per dag. Hier herkennen we de politiek leider van FvD: hij is geen fan van parlementair werk, maar praat graag tegen zaaltjes van gelijkgestemden en andere fans. Volop applaus.
Zo kwamen tientallen mensen bij bijeenkomsten die eigenlijk maar één doel hadden: het vinden van mensen die voor Forum in de gemeenteraad zouden willen. Baudet sprak ze toe en leden lieten hun gegevens achter als ze interesse hadden. Ondertussen zat iemand van Forum in de zaal om te zien wie eventueel geschikt zouden zijn. Er werden driftig aantekeningen gemaakt. Baudet sprak over het belang van de gemeentepolitiek, de lokale aanwezigheid van FvD en ‘de lange mars door de instituties’.
Via deze weg kwam in ieder geval een deel van de mensen op een gemeentelijke kandidatenlijst terecht. Twee zaken zijn duidelijk: een deel is niet alleen onervaren, maar speelt ook geen rol in de partijorganisatie. Er wordt nog geen campagne gevoerd en de kandidaten houden zich vrijwel allemaal stil. Wat zegt dat?
Geen ervaring
Welke gevolgen een gebrek aan politieke ervaring heeft, zien we bij mensen die bij Forum hebben gezeten en er ook weer zijn vertrokken. Soms zijn ze lokaal actief geweest, zoals afgesplitste raadsleden uit Sittard-Geleen, Emmen, Venlo en Dijk en Waard. In andere gevallen zaten ze in de provincie, in Den Haag of in Europa. Ze hebben allemaal in verschillende gradaties spijt van hun keuze. Soms vrijwel meteen, soms later, toen ze ontdekten bij welke organisatie ze zich hadden aangesloten.
Een voorbeeld is Rob Roos, die afgelopen woensdag een congres van lokale partijen toesprak. Een ondernemer die graag vertelt dat hij uit idealisme de politiek in is gegaan. Hij was Statenlid in Zuid-Holland en Europarlementariër. Hij vertrok na het schandaal met antisemitisme bij JFvD, eind 2020. Roos ging naar JA21, maar ook daar kon hij niet aarden. Na twee jaar was hij weer weg en verdween hij tamelijk geruisloos uit beeld. Nu spreekt hij allerlei rechtse politieke gezelschappen toe in binnen- en buitenland.
Roos is voor velen te extreem, maar hij is ook een aardige man. Hij schudt je vriendelijk de hand, je kunt met hem in gesprek en het op hoffelijke wijze oneens zijn. Wat is er met hem gebeurd? Het antwoord is: hij is verdwaald. Hij was ondernemer, wilde wel iets in de politiek doen, FvD kwam op zijn pad en hij zag aanknopingspunten. Het had ook de VVD kunnen zijn. Erg doordacht was het niet, en dus was er na een tijdje spijt. Daarna deed Roos het bij JA21 nog eens dunnetjes over. Nu is hij politiek dakloos en zal dat waarschijnlijk blijven.
Voorland van kandidaten
Dit is het voorland van mensen die in de zaaltjes van Baudet zaten. Ze willen waarschijnlijk dichte grenzen, maken zich druk over asielzoekers, hebben aversie tegen windmolens en hebben weleens gelezen dat de EU zich veel te veel met ons dagelijks leven bemoeit. Allemaal redenen om eens naar die man te gaan luisteren die daar vanalles over te zeggen heeft. Baudet vertelt er leuk over en voelt zijn publiek meestal goed aan. Zo raakt men meer overtuigd van zijn visie en soms wil men dan ook wel een steentje bijdragen.
Velen hebben er niet lang over nagedacht, hebben geen analyse gemaakt wat Forum voor organisatie is en hoe Baudet zijn eigen partij leidt. Als ze lezen dat er mensen van Voorpost en Erkenbrand op kandidatenlijsten staan of dat jongerenorganisatie JFvD uit extremisten bestaat, relativeren ze dat. Ze hebben bij Baudet in de zaal gezeten en hij leek een heel redelijk iemand die hun politieke standpunten deelt. Er was niets van een gebrek aan democratisch besef te merken, laat staan van fascisme. Daar kun je je bij aansluiten.
Een deel van deze mensen wordt in maart verkozen. We weten inmiddels hoe dat ze zal vergaan: ze krijgen een paar verplichte cursussen tegen een hoog tarief, want FvD wil ook wat aan ze verdienen. Vervolgens staan ze er helemaal alleen voor. Ze zijn meestal uitgekozen op hun serieuze uitstraling en dat ze het raadswerk grosso modo kunnen doen.
Aan hun lot overlaten
Je zou kunnen zeggen dat de raadsleden al vrij snel na de verkiezingen aan hun lot worden overgelaten. Baudet spiegelde ze voor dat ze onderdeel zouden worden van een grote maatschappelijke beweging die ‘een lange mars door de instituties’ zou gaan maken. FvD’ers zouden ook actief worden in schoolbesturen, voetbalverenigingen en op andere plekken. De nieuwbakken raadsleden leren al snel dat dit een wensbeeld van Baudet is dat heel ver van de werkelijkheid afstaat.
Straks zitten raadsleden in hun eentje in de gemeenteraad, zonder steun van dat maatschappelijke netwerk dat Baudet ze heeft voorgespiegeld en zonder contact met de landelijke leiding. Ze worden wel continu bij hun nek aangekeken omdat er elders in de partij schandalen zijn. Waar ze in een bloeiende FvD-community die druk van buitenaf zouden kunnen weerstaan, zijn velen in de praktijk moederziel alleen. We weten dat niet iedereen dat aankan. Zo ging het ook de afgelopen vier jaar regelmatig mis.
Deze raadsleden hebben een paar opties: verder in hun echoput kruipen en vol overtuiging voor FvD gaan, hoe alleen en eenzaam ze dat ook maakt. Anderen vertrekken, of zitten de rit uit, omdat ze bang zijn dat een afsplitsing of vertrek alleen maar meer nare publiciteit oplevert. Soms hopen ze op beterschap, zoals velen bij FvD in het verleden ook op betere tijden hoopten en dat op een gegeven moment opgaven. Soms wens je mensen toe dat ze beter nadenken voordat ze aan hun politieke avontuur beginnen.
Er is maar één geluk: de meeste mensen die door Baudet zijn overgehaald, staan op een onverkiesbare plaats. Zij komen met de schrik vrij.
Beeld: FvD-sticker in een bos. Foto: Chris Aalberts.
Waardeer dit artikel!
Als je dit artikel waardeert en je waardering wilt laten blijken met een kleine bijdrage: dat kan!
Zo help je onafhankelijke journalistiek in stand houden.