De PVV doet in maart mee aan de verkiezingen in veertig gemeenten, liet Geert Wilders deze week weten. Wie zijn die mensen die voor de PVV de gemeenteraad in willen? Waarom zijn ze kandidaat? Die vraag komt op nu er in meerdere gemeenten problemen zijn. Kandidaten klagen over een gebrek aan inspraak. Niet echt verrassend, omdat de PVV een eenmanspartij is zonder interne democratie. Tegelijk is het kennelijk toch een verrassing voor de betrokkenen. 

De PVV zit al acht jaar in de gemeenteraad van Urk. We kunnen ons nog de tijd herinneren dat Wilders naar het vissersdorp kwam om de lokale lijsttrekker Hendrik Wakker een hart onder de riem te steken. De liefde is echter voorbij. De afdeling schreef deze week op de eigen website:

‘De fractie PVV Urk heeft besloten om de samenwerking met de landelijke PVV te beëindigen. Deze beslissing volgt op het maken van keuzes die door de landelijke partij als dwingend werden opgelegd. Na zorgvuldige afweging en diepgaande gesprekken, zijn we tot de conclusie gekomen dat deze keuze voor ons als plaatselijke fractie onverenigbaar was met onze principes, waarden & normen. Wij, als voltallige fractie, hebben daarom gemeend dat het noodzakelijk was om de samenwerking te beëindigen.’

In Purmerend 

Over welke Urkse principes en waarden het precies gaat is een raadsel. In Purmerend gebeurde min of meer hetzelfde, met minstens zo onduidelijke redenen:

‘De huidige fractie van de PVV Purmerend in de gemeenteraad van Purmerend maakt bekend dat zij bij de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart 2026 zal deelnemen onder een nieuwe naam. Dit unanieme besluit is genomen na een zorgvuldig proces en overleggen. Dit komt voort uit een verschil van inzicht met het landelijke bestuur van de PVV over de wijze waarop de lokale fractie geleid en vormgegeven moet worden. Aan onze standpunten zal niets veranderen.’

Ondertussen is er in de gemeente Twenterand ruzie over de kandidatenlijst, is de nummer twee opgestapt en zijn meerdere andere vrijwilligers vertrokken om een eigen partij te beginnen. In Kampen stapte de toekomstige fractie op na de aankondiging van Wilders dat de PVV in de Hanzestad mee zou doen. De vrijwilligers voelden zich overvallen en kregen een kandidatenlijst opgelegd waar ze helemaal geen inspraak in hadden. Ze bedenken nog of ze met een eigen partij aan de verkiezingen gaan meedoen.

Dat de PVV zich meer dan ooit bemoeit met de lokale kandidatenlijsten, zien we ook in Den Helder, waar voormalig spookkamerlid Vincent van den Born tot dusver de lijsttrekker was, maar door de landelijke PVV van die functie is afgehaald. Hij heeft de eer aan zichzelf gehouden. De nieuwe lijsttrekker is een man die bij de landelijke PVV kennelijk beter ligt, hetgeen we kunnen aflezen aan het feit dat hij op de kandidatenlijst voor de laatste Tweede Kamerverkiezingen stond en Van den Born niet. 

Hiërarchie

Zie hier het verschil tussen echte politieke partijen met lokale afdelingen en een hiërarchische club als de PVV: bij een gewone partij zou de afdeling zelf bepalen wie er op de kandidatenlijst komt te staan, wat het lokale programma is, wie de lijsttrekker wordt en hoe de campagne eruit komt te zien. Daar heeft de landelijke partij weinig of zelfs geen invloed op. Voor lokale partijen geldt hetzelfde: dan is er immers geen landelijke structuur en bepalen de kandidaten zelf wat hun partij wel en niet doet. Ze zijn eigen baas.

Bij de PVV ben je het slechtste af: je hebt als het erop aankomt maar weinig te zeggen over je eigen verkiezingsdeelname en daar komt de algemene controverse over de PVV nog overheen. Iedere leek kan bedenken dat het bestaan als marionet van een onberekenbare politiek leider in Den Haag geen feest is en dat je beter je eigen beslissingen kunt nemen. Met een eigen partij – ook als die migratie- of islam-kritisch is – zul je bovendien minder snel bij je nek worden aangekeken.

Zo bezien is het vreemd dat er mensen zijn die zich überhaupt bij de PVV aanmelden. Er zijn alleen slechte redenen. De belangrijkste is dat je niet geïnteresseerd bent in je gemeente, maar het ziet als opstapje om ooit Tweede Kamerlid te worden. Een andere is dat je geen zin hebt om zelf een programma te schrijven, kandidaten te werven en campagne te voeren. De PVV kan dat allemaal voor je regelen en dan kun je vervolgens zonder al te veel inspanning raadslid worden. Wilders’ naam trekt toch wel kiezers. 

Idee: als je een ontevreden kiezer bent, stem dan een lokale partij. Daar zitten tenminste harde werkers. 

Beeld: Aantal PVV-gemeenten (geknipt), verspreid door Geert Wilders via Instagram. 

Waardeer dit artikel!

Als je dit artikel waardeert en je waardering wilt laten blijken met een kleine bijdrage: dat kan!
Zo help je onafhankelijke journalistiek in stand houden.