Twee mannen zitten aan een tafeltje en heffen het glas. ‘Joep Dohmen gaat met pensioen’, zegt de een. ‘Kunnen we eindelijk weer lekker frauderen’, zegt de ander. ‘Champagne!’ Het is het begin van het boek Tuig van de richel van Joep Dohmen, de man die 25 jaar onderzoeksjournalist was bij NRC en een lange lijst onthullingen van fraude, misbruik en corruptie op zijn naam heeft staan. Mei 2024 ging hij met pensioen en stapte hij op de fiets. De reis voerde van Zuid-Limburg tot aan de Middellandse Zee. 

Die afstand legde Dohmen in nog geen twee weken af, zo lezen we in dit reisverslag waarin hij niet alleen verhaalt over zijn fietstocht, maar ook herinneringen ophaalt uit zijn lange journalistieke carrière. We lezen over dorpjes en stadjes waar nauwelijks iets te doen is, fietspaden langs rivieren en kanalen en periodes van goed en slecht weer. Onthoud: als je op de fiets richting de Middellandse Zee stapt, zou het zomaar kunnen dat je dagenlang door de stromende regen fietst.  

Wanneer het precies was, weet Dohmen niet meer, maar er is tijdens zijn carrière iets geknapt. Hij ging altijd maar door, maar zijn kracht gleed weg. Je moet als journalist tegen een stootje kunnen en dat kon hij ook. Over geen journalist werd bij NRC zoveel geklaagd als over hem: Dohmen zou maniakaal en obsessief zijn. Hij kreeg heel wat rechtszaken aan zijn broek en won ze allemaal, op eentje na. Het werk van Dohmen klopte gewoon, maar daar konden de mensen in zijn artikelen steeds minder goed tegen.

Boze mensen 

Door de tijd werden heel veel mensen boos op Dohmen en niet de minste, zoals oud-staatssecretaris Raymond Knops (CDA), oud-staatssecretaris René van der Linden (CDA), oud-burgemeester Job Cohen (PvdA) of oud-minister Wim Deetman (CDA). Arno Visser (VVD) en Paul Frissen (Universiteit Tilburg) bleken minder moeite te hebben met Limburgs nepotisme dan met de journalist die erover opschreef. Oud-gedeputeerde Ger Driessen (CDA) lanceerde een meldpunt voor onwaarheden die Dohmen zou hebben opgeschreven. 

Dohmen kon er steeds slechter tegen. Het maatschappelijke klimaat is omgeslagen en harde aanvallen op journalisten horen daarbij, bijvoorbeeld in de vorm van rechtszaken die eigenlijk alleen maar bedoeld zijn om te intimideren. Er waren veiligheidsmaatregelen nodig en in de supermarkt begon een familielid van Dion Graus tegen hem te schelden en te tieren. Het roept de vraag op wat je je als journalist moet laten welgevallen. Als je zelf klappen uitdeelt moet je ook kunnen incasseren, schrijft Dohmen. 

Nou ja, deels. Dohmens collega’s zien wat de aanvallen met hem doen en hij gaat met vervroegd pensioen. Hebben de hoge heren toch een beetje hun zin gekregen. De tekening van Kamagurka zegt alles: de fraudeurs hebben gewonnen, want hoewel Dohmen zich heel lang niet heeft laten kennen, kan hij de uitputtingsslag niet in zijn eentje winnen. Fijn voor al die frauderende politici en andere hooggeplaatsten: de meeste journalisten zijn niet zo kritisch.

Zelden had een boek over journalistiek zo’n nare nasmaak.

Beeld: Boek Joep Dohmen. Foto: Chris Aalberts. 

Waardeer dit artikel!

Als je dit artikel waardeert en je waardering wilt laten blijken met een kleine bijdrage: dat kan!
Zo help je onafhankelijke journalistiek in stand houden.